Politiek Zeewolde

Zeewolde komt met nieuwe Woonzorgvisie

Zeewolde wil de komende jaren niet alleen extra woningen bouwen, maar vooral beter voorbereid zijn op een gemeente die in hoog tempo vergrijst. Dat is de kern van de Woonzorgvisie 2026–2040, die het college tijdens een beeldvormende vergadering op 29 januari aan de gemeenteraad heeft gepresenteerd.

De visie is een rechtstreeks antwoord op onder andere het rekenkameronderzoek naar de doorstroming van senioren op de woningmarkt van vorig jaar. In dat rapport concludeerde de Rekenkamer dat Zeewolde een samenhangende aanpak mist voor de huisvesting van ouderen. Het aantal 65-plussers verdubbelt richting 2040, terwijl het aantal 75-plussers nog harder groeit: de zogeheten dubbele vergrijzing. Dat vraagt niet alleen om andere woningen, maar ook om buurten waar ondersteuning en zorg dichtbij zijn.

Zeewolde komt met nieuwe Woonzorgvisie
Foto: Keano Hazenberg

Naar één integrale visie

Juist om die reden kiest het college er bewust níet voor om de bestaande woonvisie aan te passen. Die route is afgewogen, maar zou volgens het college onvoldoende recht doen aan de samenhang tussen wonen, welzijn en zorg. Daarom ligt er nu één integrale woonzorgvisie die deze drie domeinen met elkaar verbindt.

Die samenhang is volgens het college niet alleen nodig vanwege de vergrijzing. In Zeewolde wonen ook andere zogeheten aandachtsgroepen. Die zijn afhankelijk van passende huisvesting en nabijheid van ondersteuning, zoals mensen met een lichamelijke of verstandelijke beperking en inwoners die uitstromen uit maatschappelijke opvang, jeugdzorg met verblijf. Juist de combinatie van deze doelgroepen maakt dat wonen en zorg niet los van elkaar te zien zijn.

Welke woonvormen zijn nodig

De woonzorgvisie maakt concreet welke woonvormen Zeewolde nodig heeft. Daarbij wordt onderscheid gemaakt tussen levensloopgeschikte woningen, geclusterde woonvormen en zorggeschikte woningen. Het uitgangspunt is dat woningen toegankelijk zijn en – wanneer dat nodig is – kunnen meegroeien met een zwaardere zorgvraag. Tijdens de sessie werd dit onderscheid nader toegelicht. Levensloopgeschikte woningen zijn toegankelijk en aanpasbaar, geclusterde woonvormen draaien om ontmoeting en lichte zorg nabij, terwijl zorggeschikte woningen bouwkundig geschikt zijn voor zwaardere zorgvragen.

Nieuwbouw is daarbij niet de enige oplossing. Ook de bestaande woningvoorraad kan een rol spelen, bijvoorbeeld via woningaanpassingen, woningsplitsing en generatiewoningen. De woonzorgvisie richt zich daarbij nadrukkelijk niet alleen op ouderen. Ook voor eerdergenoemde aandachtsgroepen geldt dat wonen en nabijheid van ondersteuning onlosmakelijk met elkaar verbonden zijn.

Wonen en zorg hier niet los zien

Tijdens de beeldvormende sessie werd duidelijk waarom de woonzorgvisie niet alleen over stenen gaat. Zorgorganisatie Coloriet schetste dat verpleeghuiscapaciteit niet meegroeit en indicatiestelling steeds verder opschuift. Kwetsbare ouderen blijven daardoor langer thuis wonen, ook als de zorgvraag toeneemt. Dat maakt andere woonvormen noodzakelijk. Daarbij werd expliciet benoemd dat dit in Zeewolde niet alleen wordt gezien als een woningbouwopgave, maar als een maatschappelijke opgave waarin wonen, welzijn en zorg samenkomen.

Woningcorporatie Woonpalet sloot daarbij aan met voorbeelden van projecten waar jong en oud in hofjesvorm samenwonen, juist om ontmoeting te stimuleren. Volgens de gemeente bleek in inspiratiesessies hoe belangrijk contact in de buurt kan zijn voor het dagelijks functioneren van ouderen.

Zorgen over mantelzorg en zelfredzaamheid

Tegelijk kwamen in de raad ook kritische vragen naar voren. Raadsleden spraken hun zorgen uit over de druk op mantelzorgers en over de vraag of zelfredzaamheid voor ouderen, waar ook van overheidswege vaak op wordt ingezet, wel voor iedereen een realistisch uitgangspunt is. In de woonzorgvisie staat daarnaast dat Zeewolde naar schatting ruim elfhonderd intensieve mantelzorgers kent en dat de druk op hen waarschijnlijk verder toeneemt.

Ook werd doorgevraagd hoe het idee van een ‘zorgzame gemeenschap’ in de praktijk vorm krijgt waarbij werd verwezen naar een voorbeeldproject met 47 woningen, waarvan 37 zorggeschikt en 10 zonder zorgvraag, en de vraag hoe zo’n balans in de praktijk werkt. Vanuit de betrokken organisaties werd benadrukt dat professionele zorg nooit bij buren mag worden neergelegd, maar dat burennetwerken wel kunnen helpen met sociale steun, signalering en kleine praktische zaken.

Tijdens de beeldvormende avond kregen raadsleden bovendien de ruimte om via geeltjes zogeheten ‘accentverschillen’ nog aandachtspunten mee te geven, zodat deze waar mogelijk verwerkt kunnen worden zonder dat daar formeel een wijzigingsvoorstel voor nodig is. Als de raad op 26 februari instemt, legt Zeewolde met de woonzorgvisie vooral een richtinggevend document vast. De verdere uitwerking volgt in een uitvoeringsagenda, waarin concrete stappen worden uitgewerkt.