Staatsbosbeheer is daarom met de gemeente, provincie en het Rijk in gesprek over de toekomst van de recreatieve voorzieningen. "We staan nu echt op een kruising: hoe gaan we nu verder?"

Geld voor groot onderhoud ontbreekt

De problemen met het onderhoud spelen al langer. Volgens Wassenaar waarschuwden Staatsbosbeheer, Natuurmonumenten en Het Flevo-landschap enkele jaren geleden al dat zij het groot onderhoud aan recreatieve voorzieningen niet meer konden betalen. Daaronder vallen bijvoorbeeld fietspaden en bruggen.

"Wij kunnen geen groot onderhoud meer bekostigen", aldus Wassenaar. Volgens haar zijn de beschikbare reserves de afgelopen jaren steeds verder aangesproken. Tegelijkertijd worden de voorzieningen intensief gebruikt door inwoners en bezoekers.

Aan het einde van de uitzending kwam Wassenaar met positief nieuws. "Dankzij het noodherstel van de gemeente Zeewolde zijn de meeste afsluitingen opgeheven." Volgens haar zijn meerdere verbindingen inmiddels weer toegankelijk.

Staatsbosbeheer legt nadruk weer op natuurbeheer

Ook binnen Staatsbosbeheer verandert het nodige. De organisatie heeft een nieuw ondernemingsplan en legt volgens Wassenaar opnieuw nadrukkelijk de nadruk op natuurbeheer.

"Natuur op één wordt weer ons doel. We gaan terug naar onze basis en dat is natuurbeheer", zei zij in de uitzending. Een gevolg daarvan is dat Staatsbosbeheer afscheid neemt van verschillende buitencentra. Daarbij spelen niet alleen financiële keuzes een rol, maar ook de investeringen die nodig zijn om gebouwen aan huidige duurzaamheidseisen te laten voldoen.

Voor Zeewolde zijn de directe gevolgen volgens Wassenaar beperkt. De excursies in het Horsterwold worden georganiseerd door het eigen boswachtersteam en blijven doorgaan. "Wij zijn niet afhankelijk van de buitencentra."

Horsterwold verandert mee met het klimaat

Tijdens het gesprek kwam ook het beheer van het Horsterwold aan bod. Zo heeft Staatsbosbeheer de afgelopen jaren veel werk gehad aan essentaksterfte. Deze schimmelziekte heeft vooral essen aangetast. Omdat in het jonge Flevolandse bos op sommige plaatsen grote aantallen essen bij elkaar zijn geplant, konden hele bosvakken worden getroffen.

De grote ingrepen zijn in Zeewolde volgens Wassenaar grotendeels achter de rug. Niet alle aangetaste bomen worden verwijderd. Waar nieuwe aanplant nodig is, kiest Staatsbosbeheer steeds nadrukkelijker voor een gevarieerd bos met soorten die beter bestand zijn tegen natte winters en droge zomers.

"We kijken daar nu met een heel andere bril naar dan een paar decennia geleden", aldus Wassenaar. Bij de keuze voor nieuwe bomen wordt onder meer gekeken naar de bodem, de hoeveelheid water en de soorten die al in het gebied voorkomen.

Afstand houden van grote grazers

In de Stille Kern leven Schotse hooglanders en konikpaarden. De dieren helpen om het gebied open en gevarieerd te houden. Staatsbosbeheer volgt de gezondheid en ontwikkeling van de kuddes en grijpt waar nodig in.

Wassenaar benadrukt dat bezoekers afstand moeten houden. "Niet voeren, niet aaien en geen interactie opzoeken. Het zijn wilde dieren." Vooral wanneer dieren jongen hebben, is extra afstand belangrijk.

De Stille Kern is een zogenoemd struingebied. Bezoekers mogen er buiten de vaste paden wandelen. Wie grote grazers tegenkomt, wordt geadviseerd afstand te houden of een andere route te kiezen.

Vrijwilligers bestrijden reuzenberenklauw

Een ander probleem in de Zeewoldse natuur is de reuzenberenklauw. Staatsbosbeheer probeert de verspreiding van deze invasieve plant zoveel mogelijk tegen te gaan. Een groep vrijwilligers uit Zeewolde helpt daarbij door planten op aangewezen plaatsen uit te steken.

Volgens Wassenaar levert dat inmiddels zichtbaar resultaat op. Op sommige plaatsen zijn groeiplaatsen kleiner geworden of zelfs verdwenen. Zelf zomaar planten verwijderen raadt zij nadrukkelijk af. Het sap van de reuzenberenklauw kan in combinatie met zonlicht ernstige huidreacties en brandwonden veroorzaken. Daarnaast kan ondeskundig verwijderen bijdragen aan verdere verspreiding.

Ook met beperkte mobiliteit het bos in

Voor mensen die gebruikmaken van een rolstoel of rollator is het Horsterwold volgens Wassenaar niet overal eenvoudig toegankelijk. Vooral de staat en breedte van sommige fietspaden kunnen problemen geven.

Rond de Stille Kern zijn wel mogelijkheden. Vanaf de parkeerplaats bij de Tuurtoren loopt een goed toegankelijk verhard pad richting de Horsterberg, waar bezoekers uitzicht hebben over het gebied. Daarnaast organiseert Staatsbosbeheer excursies met de ecocar. Daarin kan ook een rolstoel worden meegenomen.

De komende maanden staan onder meer ecocar-excursies, bronstwandelingen en activiteiten voor kinderen op het programma. Staatsbosbeheer sluit het jaar volgens Wassenaar op 12 december af met de traditionele lichtjeswandeling.